Nowości kupowane przez naszą bibliotekę wypożyczane są na pniu. Na wiele z nich jest długa kolejka oczekujących.Ale dobra książka się nie starzeje!  Warto więc, czekając na nowości sięgnąć po hity sprzed lat, które młodsi czytelnicy mogą dopiero odkryć, a starsi odczytać na nowo. Zwłaszcza, że wiele z nich doczekało się realizacji filmowych, co daje nam niesłychana okazję do porównania, jak wyobrażają sobie świat powieściowy najlepsi reżyserzy kina i czy nasze wyobrażenia są podobne, czy może całkiem inne.

Współczesna literatura włoska to nie tylko Umberto Eco, czy Elena Ferrante. Wielki mistrz pióra Alberto Moravia w swoim dorobku ma wzruszającą powieść pod tytułem Matka i córka. To pełna napięcia historia dwóch kobiet uciekających przed okrucieństwem wojny na prowincję Włoch. Ale prowincja wcale nie okazuje się taka bezpieczna. Moravia pokazuje zachowania ludzkie w nieludzkich czasach. Włosi korzystając z bezprawia, kradną, rabują, oszukują, nie mają litości dla umierających. W tym świecie starają się przetrwać wdowa Cesira i jej osiemnastoletnia córka Rosetta. Na podstawie książki mistrz włoskiego kina Vittorio de Sica wyreżyserował film pod tym samym tytułem. W główne role wcieliły się największe gwiazdy ówczesnego kina europejskiego - Sophia Loren i Jean Paul-Belmondo.

Wojnę i jej okrucieństwo z punktu widzenia żołnierzy, a nie cywili opisuje James Jones w powieści Cienka czerwona linia. Autor sam brał udział w kampanii na Guadalcanale (jeden z najbardziej dramatycznych epizodów II wojny światowej). James nie przedstawia wojny jako walki między narodami, pokazuje postawy bohaterów indywidualnych, zwyczajne losy zwyczajnych ludzi – ich przeżycia, myśli, decyzje, stosunek do wojny. Jest to jedna z najważniejszych powieści amerykańskiego nurtu antywojennego. O tym, jak ciekawe jest ujęcie Jonesa niech świadczy fakt, że powstały dwie ekranizacje książki – jedna w 1964 r. w reżyserii Andrew Martona, druga w 1998 r. w reżyserii Terrence’a Malicka, m.in. z Seanem Pennem, Adrienem Brody, Georgem Clooney’em.

W tematykę wojny wpisuje się kolejna powieść – Okręt Lothara Gunthera Buchheima. Niemiecki pisarz i malarz na ochotnika zgłosił się do niemieckiej marynarki wojennej. Na podstawie własnych doświadczeń napisał powieść, którego bohaterem jest łódź podwodna i jej załoga. Pierwowzorem tytułowego okrętu był U-Boot, na którym pływał jako korespondent wojenny. Autor pokazuje zarówno walkę załogi z nudą, monotonią jak i niezwykły entuzjazm w momencie atakowania nieprzyjaciela. Świetnie literacko przedstawiony świat wojny podwodnej. Film, w reżyserii Wolfganga Petersena powstał w 1981 r., w rolę kapitana U-Boota wcielił się Jürgen Prochnow.

Na fali sukcesu filmu Okręt powstało wiele filmów, których akcja rozgrywała się na pokładzie łodzi podwodnych. Chyba najlepszy z nich to Polowanie na Czerwony Październik nakręcone na podstawie powieści mistrza nurtu szpiegowskiego, Toma Clancy’ego. Akcja dzieje się w czasie zimnej wojny. Z radzieckiej bazy wypływa okręt podwodny „Czerwony Październik”, dowodzi nim Marko Ramius. Okręt różni się od innych tego typu jednostek, co odkrywają Amerykanie. Ich okręt podwodny „Dallas” otrzymuje rozkaz dyskretnego śledzenia radzieckiej jednostki. W tym czasie na jego pokładzie dochodzi do dramatycznych wydarzeń. Kapitan Ramius po zabójstwie oficera politycznego zmienia rozkazy. Wraz z częścią załogi planuje przekazać okręt Amerykanom i poprosić o azyl, jednak nie wszyscy Amerykanie dobrze odczytują intencje radzieckiego kapitana. Robi się niebezpiecznie… W filmie z 1990 r. wyreżyserowanym przez Johna McTiernana w roli kapitana Ramiusa wystąpił Sean Connery, w roli amerykańskiego analityka Jacka Ryana – Alec Baldwin.

Kolejny utwór przez wielu jest zaliczany do 100 najlepszych powieści anglojęzycznych. Lot nad kukułczym gniazdem Kena Kesey’a przedstawia zamknięty świat zakładu psychiatrycznego, w którym twardą ręką rządzi siostra Ratched. To opowieść o zagubionym człowieczeństwie. Nowy pacjent - Randle Patrick McMurphy to szuler, zawadiaka, chuligan, żartowniś. Trafia na oddział psychiatryczny w celu uniknięcia odpowiedzialności karnej, jednocześnie wnosi ze sobą nową kurację - próbuje leczyć śmiechem i zabawą.  Wielka Oddziałowa nie pozwala się pokonać, próbuje poskromić McMurphiego, by utrzymać na smyczy pacjentów. Szpital, w którym znaleźli się bohaterowie książki nie przynosi uzdrowienia, a chorych jeszcze bardziej zamyka we własnym świecie. Film nakręcony na podstawie tej niezwykłej książki, podobnie jak powieść zaliczany jest do arcydzieł sztuki światowej. Współpraca duetu Forman-Nicholson przyniosła niesamowite efekty, a kreacja stworzona przez Jacka Nicholsona zapewniła mu aktorską sławę na całe dekady.

Świat według Garpa Johna Irvinga to książka dziwna, trochę autobiograficzna, wielowątkowa. Przez wiele lat odbierana jako wulgarna ze względu na soczysty język. Tytułowy S. T. Garp przychodzi na świat w niecodziennych okolicznościach. Jego matka – pielęgniarka, samotniczka jest zaborczą, stroniącą od mężczyzn kobietą, ale bardzo chce mieć dziecko. Pewnego dnia wykorzystuje więc seksualnie umierającego żołnierza, sierżanta technika Garpa i zachodzi w ciążę. Syna nazywa S. T. (sierżant-technik) Garp. Powieść o życiu – seksie, miłości, pełna niesamowitych zdarzeń, prowadzących do kolejnych dziwnych sytuacji. Film według powieści powstał w 1982 r., a w rolę tytułowego S. T. Garpa wcielił się niezapomniany Robin Williams.

W innym klimacie jest kolejna sfilmowana powieść – Kochanica Francuza Johna Fowles’a. Pod płaszczykiem dziewiętnastowiecznego romansu autor przedstawia opis wiktoriańskiej Anglii – oportunizm, hipokryzję, przesadną moralność. Jest to historia zamożnego arystokraty, który porzuca narzeczoną dla kobiety wątpliwej reputacji. Pozornie banalna opowieść zmusza do głębokich przemyśleń, buntuje przeciwko społecznym konwenansom,  a główna bohaterka to pierwowzór pierwszych feministek. W jej rolę w filmie wcieliła się mistrzowsko Meryl Streep, partnerował jej Jeremy Irons, a scenariusz stworzył sam Harold Pinter.

Kolejna książka, wypożyczana przed laty „spod lady” to Układ Eli Kazana. Autor pokazuje w niej kryzys wieku średniego. Główny bohater Eddie Anderson to syn greckich emigrantów, specjalista od reklamy, szanowany, żonaty, pozornie stateczny. Któregoś dnia zaczyna mu doskwierać ułożone życie, przestaje liczyć się ze zdaniem otoczenia i zaczyna mówić i robić to, na co ma ochotę. Odszukuje starą miłość, zakłada nowy interes i wchodzi w nowy życiowy układ. Cały jego bunt kończy się zamianą jednego układu na inny. Czy znów zechce to zmienić? Jest to opowieść o normach i konwenansach, które nas ograniczają, nie pozwalają być sobą. Świetna fabuła, dobre tempo, znakomite dialogi. Elia Kazan, amerykański pisarz i reżyser greckiego pochodzenia na podstawie swojej książki nakręcił film z Kirkiem Douglasem i Faye Dunaway.

Piękny umysł Sylvii Nasar to biografia wybitnego amerykańskiego matematyka i ekonomisty Johna Forbesa Nasha (1928-2015), współlaureata nagrody Nobla w dziedzinie ekonomii (1994 r.). Autorka pisze nie tylko o genialnym umyśle matematyka, ale i o trudnym życiu schizofrenika i ze schizofrenikiem. Postać głównego bohatera wzbudza skrajne emocje, z jednej strony podziwiamy go za genialny intelekt, z drugiej mamy mu za złe skupianie  się na sobie, pogrążanie we własnym szaleństwie. W filmie (reż. Ron Howard), wyprodukowanym w 2001 r. pominięto wiele wątków, m.in. skłonności homoseksualne J. Nasha. W rolę genialnego uczonego wcielił się w filmie Russell Crowe.

Raport Pelikana Johna Grishama to najsłynniejsza, kultowa już powieść mistrza thrillerów prawniczych. Akcja rozpoczyna się od zabójstwa dwóch sędziów Sądu Najwyższego Stanów Zjednoczonych. Studentka prawa Darby Shaw wraz ze swym wykładowcą i kochankiem próbuje zbadać motywy zagadkowych morderstw. Na podstawie własnego śledztwa sporządza Raport Pelikana. Ktoś nie chce pozwolić na jego ujawnienie, giną kolejne osoby. Dociekliwa studentka musi uciekać. Pomaga jej dziennikarz „Washington Post” Gray Grantham. Kto stoi za serią zabójstw? Film pod tym samym tytułem wyreżyserował Alan J. Pakula (1993 r.). W roli Darby Shaw wystąpiła Julia Roberts, partnerował jej w roli dziennikarza Denzel Washington.

 

embed video plugin powered by Union Development