Projekt edukacyjny dla młodzieży ponadgimnazjalnej obejmujący odkrywanie historii pomorskich osadników  i powstańców warszawskich przybyłych na ziemie pomorskie po II wojnie św. Jest historyczno – etnograficznym przedsięwzięciem mającym na celu utrwalenie zapisanych w pamięci pierwszych mieszkańców wspomnień dotyczących naszego miasta i regionu. 

Przeprowadzając rozmowy z informatorami odkryliśmy nie tylko ich indywidualne historie ale też obraz życia w powojennym Słupsku, gdzie po 1945 roku tysiące ludzi z różnych stron szukało swojego miejsca na ziemi. W historiach zbieranych przez naszych detektywów – uczniów słupskich szkół, możemy znaleźć opowieści o tym jak na fragmencie nowej Polski , nazywanym Ziemiami Odzyskanymi czy Ziemiami Zachodnimi kształtowała się społeczność ludzi i wszystko co potrzebne jest do jej funkcjonowania. Informatorzy opowiadają o kształtowaniu się publicznej administracji, pracy w komisji likwidacyjnej zajmującej się przydziałem pustych mieszkań dla napływających wciąż osadników, o miejscach pracy i zabawy, o tętniącym po wojnie życiu towarzyskim. Ale też o elementach małej i dużej architektury, której już nie sposób znaleźć w Słupsku – ulicznych latarniach gazowych i miejscach dziś już nie istniejących. Projektowi towarzyszyła strona internetowa detektywiihistorii.mbp.slupsk.pl gdzie zawarte są szczegółowe sylwetki bohaterów projektu i młodych detektywów gdzie można wysłuchać fascynujących opowieści o mieście i regionie. Bezpośrednio w projekcie wzięło udział 18 wolontariuszy, a jego efekty obejrzało 1537 osób. 

Projekt dofinansowany był przez Muzeum Historii Polski w ramach Programu Patriotyzm Jutra 2014 w wys. 7.000 zł, wkład własny z budżetu Miasta Słupska wyniósł 2 900 zł.